//////

Miesięczne archiwum: Sierpień 2013

OBJĘCIE POJĘCIEM

Pojęcie energii potencjalnej obejmuje również energię zmagazynowaną w ściśniętej lub rozciągniętej sprężynie. Ciało zawieszone na końcu sprężyny może drgać w dół i w górę. W takim ruchu ciało uzyskuje energię kinetyczną kosztem energii potencjal­nej (lub inaczej — zmagazynowanej energii ściśniętej sprężyny) i następnie oddaje tę ener­gię przy rozciągami! sprężyny. Ta zamiana energii potencjalnej w kinetyczną i na odwrót powtarza się w każdym cyklu drgania, lecz ich suma przez cały czas pozostaje stała. Energia potencjalna jest pojęciem, które musimy wy­korzystywać przy opisie wszelkich zjawisk, w których pojawiają się siły.

DZIĘKI ODCZUWALNOŚCI

Gdybyśmy nie byli tak przyzwyczajeni do tego, że trzymane w ręku rzeczy spadają, gdy

wypuścimy je z ręki, wydawałoby się nam zupełnie zagadkowe pojawienie się ruchu z ni­czego. To, że ciała zyskują ruch dzięki odczu­walnemu zmysłami pchnięciu, jest nam wiado­me już od dzieciństwa. Jednakże rzeczy umie­szczone w polu siły zaczynają się poruszać, mimo że nie widać czegokolwiek, co by je popychało. Czysta magia! A my zachowujemy się tak, jakby to wszystko było doskonale zro­zumiałe. Przestrzeń otaczająca naładowaną ku­lę nabywa nadzwyczajnej właściwości wprawia­nia w ruch naładowanych obiektów.

DZIAŁAJĄCE SIŁY

Mówimy o   występującej w niej sile, jakby chodziło o fi­zyczne pchnięcie jednego ciała przez drugie w sytuacji wzajemnego kontaktu. Przypisuje­my każdemu położeniu energię potencjalną, będącą potencjałem wywołującym ruch. Może­my bardzo dokładnie opisać wszystko, co się dzieje, i myślimy, że to rozumiemy. Lecz tak naprawdę wcale nie rozumiemy. Niewidzialne wpływy grawitacji i pól elektromagnetycznych na ruch ciał pozostają dla nas magią; dającą się opisać, niemniej jednak nieubłaganą, nie­ludzką, obcą magią. Energia potencjalna jest miarą mocy tej magii. Gdziekolwiek działają siły, pęd przestaje być niezmienną wielkością.

DEFINICJA SIŁY

Definicję siły jako ma­sy pomnożonej przez przyspieszenie można za­stąpić inną. Siła działająca na ciało jest tem­pem zmiany jego pędu w czasie. Spadające cia­ło zyskuje pęd, ponieważ, jak mówimy, do­świadcza działania siły grawitacji. Zyskuje także energię kinetyczną wskutek zmiany swej grawitacyjnej energii potencjalnej. Siła i ener­gia potencjalna są pojęciami, które w opisie wiążą pole z ruchem ciała. Jednakże mimo to nasz opis ruchu zachowuje pamięć o magii: za­równo pęd, jak i energia kinetyczna zawierają w swoich definicjach tę tajemniczą wielkość masę bezwładną, której pojęcie, jak pamię­tacie, musieliśmy wprowadzić, aby zrozumieć ruch naładowanych cząstek w polu elektrycz­nym.